महाभारतातील ह्या कथा तुम्हाला माहित आहेत का?

महाभारतातील ह्या कथा तुम्हाला माहित आहेत का?


‘महाभारत’ हा महाग्रंथ आपल्या सर्वांच्याच परिचयाचा आहे. यातील अनेक घटना आपण लहानपणापासून गोष्टींच्या रुपात ऐकत आलो. पण या महान रचनेविषयी अशी काही तथ्ये आहेत, जी तितकीशी सर्वश्रुत नाहीत. त्याच तथ्यांच्या बद्दल थोडेसे..


वेद व्यास यांनी निर्माण केलेली, कुरुक्षेत्रातील कौरव-पांडवांच्या मधील युद्धाची कथा वर्णन करणारी ही महान रचना ‘ महाभारत ‘ म्हणून ओळखली जाण्यापूर्वी ‘ जय ‘ म्हणून ओळखली जात असे. कालांतराने वेद व्यासांच्या दोन शिष्यांनी ह्या मूळ रचनेमध्ये भर घातली. उग्रसवाने ह्या रचनेमध्ये भर घातल्यानंतर ही रचना ‘ महाभारत ‘ या नावाने ओळखली जाऊ लागली.

 ह्या महाग्रंथाची रचन जिथे केली गेली ती गुंफा ‘गणेश गुहा’ यान्नावाने ओळखली जाते. इथेच महर्षी वेद व्यासांनी महाभारत सांगितले, व भगवान गणेशाने ते लिहिले. ही गुहा उत्तराखंडमधील बद्रीनाथ देवस्थानापासून साधारण तीन किलोमीटर अंतरावर आहे.


महाभारतातील एका घटनेमध्ये भीमाला विष देऊन नदीमध्ये सोडून देण्यात आल्याच्या घटनेचे वर्णन आहे, ह्या नदीमध्ये अनेक सर्पांनी भीमाला वारंवार दंश केला, त्यामुळे भीमाच्या शरीरातील विष निघून त्याचे प्राण वाचले अश्या आश्चर्यचकित करणाऱ्या प्रसंगाचे वर्णन महाभारतामध्ये केले गेले आहे. 

त्याचप्रमाणे शकुनी आणि दुर्योधनाने महा अघोरी नामक तांत्रिकाच्या मदतीने जादू टोणा करवून भीमाला मारण्याचा प्रयत्न केल्याच्या घटनेचे वर्णन ही महाभारतामध्ये आहे.

कुरुक्षेत्रातील पहिले युद्ध भीष्म आणि परशुराम यांच्यामध्ये झालेले द्वंद्व होते. 

भीष्माने अम्बेशी विवाह करण्यास नकार दिल्यामुळे परशुरामाने भीष्माला युद्धाचे आव्हान दिले. गुरु आणि शिष्य यांच्यामध्ये झालेले हे द्वंद्व कुरुक्षेत्रावरील पहिले युद्ध होते.

 ह्या युद्धामध्ये दोघांपैकी कोणीच विजयी झाले नाही आणि सरतेशेवटी परशुराम आपल्या शिष्याला आशीर्वाद देऊन निघून गेल्याचे वर्णन महाभारतामध्ये आहे. 

तसेच सप्तर्षींपैकी एक असलेले महर्षी अत्री यांनी महामुनी दद्रोणाचार्यांना युद्धभूमीमध्ये लढताना पाहिल्यानंतर त्यांनी द्रोणांना त्यांच्या ब्राह्मणधर्माची आठवन करून देत शस्त्र सोद्न्ह्यास सांगितले. 

कौरव आणि पांडव यांचामध्ये युद्ध न होता शांतता प्रस्थापित व्हावी यासाठी अत्री ऋषींनी निकराचे प्रयत्न केले असल्याचा उल्लेख महाभारतामध्ये आहे.

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

राम जैन धर्म भगवान्

Image
  राम   जैन   धर्म   भगवान्  दशरथ इक्ष्वाकु वंश के राजा थे जिन्होंने अयोध्या पर शासन किया था। उनके चार राजकुमार थे, राम, लक्ष्मण, भरत और शत्रुघ्न। जनक ने विदेह पर शासन किया। उनकी बेटी सीता का विवाह राम से हुआ था। रावण द्वारा सीता का अपहरण किया गया था, जो उसे अपने राज्य लंका ले गया था। सीता की खोज के दौरान, राम और लक्ष्मण सुग्रीव और हनुमान से मिलते हैं। सुग्रीव, वानर कबीले के राजा को अपने भाई वली (जो बाद में जैन भिक्षु बन गए और मोक्ष प्राप्त किया) द्वारा किष्किन्धा के सिंहासन से हटा दिया गया। राम और लक्ष्मण ने सुग्रीव को उसका राज्य वापस दिलाने में मदद की। उन्होंने सुग्रीव की सेना के साथ लंका की ओर कूच किया। विभीषण, रावण के भाई ने उसे सीता को वापस करने के लिए मनाने की कोशिश की। हालांकि, रावण सहमत नहीं हुआ। विभीषण ने राम के साथ गठबंधन किया। राम और रावण की सेनाओं के बीच युद्ध हुआ था। लक्ष्मण अंत में रावण को मारते हैं (रामायण से विचलित होकर जहां नायक राम रावण को मारता है) और विभीषण लंका का राजा बन जाता है। राम और लक्ष्मण अयोध्या लौट आते हैं...
Read more

महर्षी कश्यप

Image
आंध्र प्रदेशातील कश्यप पुतळा कश्यप  हा वैदिक आणि हिंदू पौराणिक साहित्यात निर्देशिलेला एक सुविख्यात ऋषी होता. ब्रह्मदेवाच्या अष्टमानसपुत्रांपैकी एक असलेल्या  मरीचि ऋषींचा  तो पुत्र होता.  ( ऋषी मरीचि हे सप्तर्षिपैकी एक ऋषी मानले जातात आणि ब्रम्हदेवाचे मानस पुत्र आहेत. ऋषी कश्यप यांचे वडील आहेत.) दक्ष प्रजापतीच्या तेरा कन्यांशी याचा विवाह झाला होता  दक्ष प्रजापति क्यों नहीं चाहते थे कि सती का विवाह शिव से हो, पढ़िये 2 पौराणिक कथा अनिरुद्ध जोशी पुराणों के अनुसार दक्ष प्रजापति परमपिता ब्रह्मा के पुत्र थे, जो कश्मीर घाटी के हिमालय क्षेत्र में रहते थे। प्रजापति दक्ष की दो पत्नियां थीं- प्रसूति और वीरणी। प्रसूति से दक्ष की 24 कन्याएं थीं और वीरणी से 60 कन्याएं। इस तरह दक्ष की 84 पुत्रियां थीं। समस्त दैत्य, गंधर्व, अप्सराएं, पक्षी, पशु सब सृष्टि इन्हीं कन्याओं से उत्पन्न हुई। दक्ष की ये सभी कन्याएं, देवी, यक्षिणी, पिशाचिनी आदि कहलाईं। उक्त कन्याओं और इनकी पुत्रियों को ही किसी न किसी रूप में पूजा जाता है। सभी की अलग-अलग कहानियां हैं।   पहली कथा दक्ष प्रजापति ने अपनी...
Read more

चतुर्दश विद्या

वैदिक काळापसून गुरुशिष्य परंपरेमध्ये  चौदा विद्यांचे शिक्षण गुरुगृही मिळत असे. यात ४वेद, ६वेदांगे, पुराणे, धर्मशास्त्र, न्यायशास्त्र आणि मीमांसाशास्त्र यांचा समावेश होता.          अङानि वेदाश्चत्वारो मीमांसा न्यायविस्तरः।           धर्मशास्त्रं पुराणानि विद्याश्चैताश्चतुर्दश ।।     चार वेद - संपादन करा   १.ऋग्वेद  :   ऋक् म्हणजे देवतांची स्तुती वाचक मन्त्र होय. काही ऋचांचे मिळून सूक्ते होतात. यात एकूण १०२८ सूक्ते आहेत. शाकल,  बाष्कल, आश्वलायन, माण्डूकायन, शांखायन अशा ५ शाखा आहेत. २. यजुर्वेद : या वेदातील मन्त्रांना यजुस् म्हणतात. यजुर्मन्त्र यागानुक्रमानुसार एकत्र केलेले आहेत. यजुर्वेदाचे कृष्णयजुर्वेद व शुक्लयजुर्वेद हे दोन भेद आहेत. ३.सामवेद : सामवेदाद्वारे ऋचांचे छंदोबद्ध गायन केले जाते. जैमिनीय, कौथुम आणि राणायनीय या सामवेदाच्या शाखा आहेत. ४.अथर्ववेद : सर्वसामान्य मानवाच्या लौकीक स्थैर्यासाठी अथर्ववेदातील मन्त्रे आहेत. या वेदाच्या शौनक आणि पैप्पलाद ह्या दोन शाखा आहेत.   ...
Read more